Opis

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

 

Reprinty: reprint wydania, [1928]. "ROCZNIK HARCERSKI".

Kalendarz Harcerski na rok 1924“ wydany przed kilku laty, spełnił swe zadanie, dostarczając harcerstwu, Przyjaciołom Ruchu i społeczeństwu szeregu wiadomości i informacyj — przyczyniając się do pogłębienia zrozumienia Harcerstwa i do jego propagandy. O celowości Kalendarza świadczy najlepiej rozejście się jego całkowite, tak że z kilkotysięcznego nakładu pozostało kilkadziesiąt ostatnich egzemplarzy.

Powodzenie owej pierwszej próby upoważnia do nadziei, że i „Rocznik Harcerski na rok 1928“, który puszczamy dziś w świat, przyniesie pożytek Harcerstwu, a przez nie Sprawie, której służymy.
Rocznik ma nieco inny charakter od swego poprzednika: położyliśmy w nim nacisk na zebranie przepisów obowiązujących w Związku Harcerstwa Polskiego, chcąc zapełnić dotkliwą lukę takiego wydawnictwa. Rzucenie bowiem przepisów organizacyjnych w różnych miejscach różnych wydawnictw utrudnia, jeżeli nie uniemożliwia dokładną ich znajomość, a co za tym idzie, realizowanie i — co nie najmniej ważne — pracę nad ich uproszczeniem 
i przystosowaniem do życia.

„Kalendarz“ zawiera materjały charakteryzujące przede-
wszystkiem ideologję i metodykę Harcerstwa — „Rocznik“ charakteryzuje głównie organizację — ale nie tylko o niej traktuje. Podaliśmy parę artykułów treści ogólniejszej, a wśród przepisów i instrukcyj, które drukujemy, znajdzie czytelnik nie tylko dotyczące form organizacyjnych, ale i sporo takich, które związane są ściśle z treścią i metodyką pracy.

Kto brał udział w pracy społecznej w Polsce przekonał się zapewne, jak trudno ją systematycznie organizować. Oby dla Harcerstwa ten Rocznik był impulsem do lepszego zorganizowania się: może nie przez treść swą bezpośrednio, bo ona właśnie wskaże, ile jest w tej organizacji niedociągnięć, braków, a może i niezgodności — ale przez sam fakt zebrania norm organizacyjnych, które przez szereg lat narastały.
Tworzyliśmy przecież Związek Harcerstwa Polskiego bez doświadczenia, jak budować wielką organizację w nowych warunkach — w wolnej Polsce powstawało wolne, wielkie, niezależne od żadnych czynników nieharcerskich zrzeszenie młodzieży i dorosłych, harcerzy i nieharcerzy — powstawało z czterech różnych organizacyj, wyrosłych w konspiracji lub pod wpływem konspiracyj.

W roku 1928 właśnie, pierwszego listopada, obchodzić będziemy dziesięciolecie ideowego i moralnego zjednoczenia się Harcerstwa Polskiego na Zjeździe Lubelskim, który powołał Naczelną Radę Harcerską dla przeprowadzenia połączenia także organizacyjnego.

W roku 1928 obchodzić będziemy także pamięć 500 lecia śmierci Zawiszy Czarnego, rycerza bez zmazy, podawanego na wzór harcerskiej słowności i rzetelności.

Oby „Rocznik na rok 1928“ przyczynił się do rzetelnego uzgodnienia życia naszego z zasadami i normami harcerskiemi i do lepszej służby jednostek i organizacji — Ruchowi.

Spis treści

 

Treść rocznika.

 

Część I.


Literatura harcerska. Książki do bibljotek        XIII
Hymny narodowe      XXVI
Przewodniczący Z. H. P.        1
Harcerski Kalendarzyk Historyczny        3
Ważniejsze daty z życiorysu Skauta Naczelnego       21
Przyrzeczenie i prawo harcerskie       26
Od Redakcji       30
Z życia harcerskiego (kilka obrazków)       32
Wartość wychowawcza skautingu, Prof. Dean James E. Russel       46
Zawisza Czarny z Grabowa, E. Ryszkowski       57

 

Część II. Organizacja Związku Harcerstwa Polskiego.


Źródła. Krótkie przedstawienie całości       65
Skróty       69
Protektorzy Z. H. P. Statut       71
Akty Min. W. R. i O. P. Instrukcja w sprawie szkolnych 
drużyn harcerskich       86
Organizacja drużyn: Drużyna       91
Komenda Hufca      114
Komenda Chorągwi      117
Oddziały Związku Harcerstwa Polskiego      122
Statut Oddziału      126
Naczelne Władze Związku Harcerstwa Polskiego. Zjazd Walny      140
Naczelna Rada Harcerska      151
Naczelnictwo. Główne Kwatery      157
Sądy      162
Harcerski Kodeks Honorowy      166
Członkowie czynni (starszyzna harcerska)      169
Stopnie i próby starszyzny m.      178
Kształcenie starszyzny m.      194
Starsi harcerze i starsze harcerki      198
Członkowie współdziałający. Koła Przyjaciół Harcerstwa      210
Kierunek prac Kół, St. Czajkowska      210
Członkowie Współdziałający Z. H. P.      217
Koła Przyjaciół Harcerstwa      219
Regulamin Koła Przyjaciół. Legitymacje, oznaki      221
Przepisy obowiązujące w drużynach żeńskich      228
Regulamin munduru i oznak harcerskich      277
Próby i stopnie młodzieży męskiej      308
Przepisy obowiązujące obozy i kolonje m.      312
Instrukcja w sprawie raportów w drużynach m.      321
Różne przepisy i instrukcje (patrz Skorowidz)      332
Rozporządzenia Ministerstwa W. R. i O. P.      373
Część III.
Druki obowiązujące i używane w Zw. Harc. Polskiego      379
Terminarz Związku Harcerstwa Polskiego      380
Harcerstwo w liczbach      388
Podział terytorjalny. Adresy      390

ISBN: 978-83-7850-615-7

Format: A6
Objętość: 404 stron
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2016

 

Marginalizacja na rynku pracy, Pikuła G. Norbert, logopedia, historia, pedagogika, logopedia, edukacja, księgarnia internetowa, Impuls,  bestsellery, Oficyna Wydawnicza Impuls, nowości, nowo wydane, nowe książki, www.nowowydane.pl

Published in Harcerstwo
poniedziałek, 06 czerwiec 2016 13:20

Wskazówki dla skautmistrzów

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

Reprint wydania z 1930 r.: Wskazówki dla skautmistrzów


Autor: Robert Baden Powell, tłumaczenie: Stanisław Sedlaczek


Przyrzeczenie Harcerskie

OD TŁUMACZA

Książka, którą dajemy polskim czytelnikom, a działaczom harcerskim w szczególności, w postaci przekładu Baden-­-Powella „Aids to scoutmastership“, może i powinnaby mieć szersze znaczenie niż tylko dla kół harcerskich i najbliższych Harcerstwa przyjaciół. Autor, twórca Ruchu, obejmującego dziś przeszło dwa i pół miljona młodzieży i dorosłych porusza tu cały szereg zagadnień pierwszorzędnego znaczenia społecznego i narodowego. Nietylko harcmistrz i nietylko wychowawca-nauczyciel znajdzie tu wiele pobudek do myślenia, niejedno sformułowanie swych własnych myśli, niejedną cenną wskazówkę i radę. Obywatel interesujący się zagadnieniami stanu i rozwoju narodu i ludzkości skorzysta, czytając te „Wskazówki“, choćby nawet pod tym, lub owym względem poglądy autora mu nie odpowiadały, albo wymagały wyraźniejszego rozwinięcia.

Postawienie kształcenia charakteru na pierwszym planie wychowania jest charakterystyczne dla Baden-Powella i skautingu, a tak zgodne z współczesnemi poglądami pedagogicznemi. Zwrócenie uwagi na znajomość i praktykę higjeny życia codziennego i ćwiczeń cielesnych to drugi punkt wspólny Baden-­Powellowi i współczesnym organizatorom szkolnictwa, a choć tu znawcy wychowania fizycznego nie będą mogli powstrzymać się od zastrzeżeń co do pewnych szczegółów, całość zatrzyma swą wartość.

„Zrobienie karjery!“ Jakżeż „prozaiczny“ pozornie, a jednak jak życiowy temat! Baden-Powell stawia za jeden z celów wychowania skautowego ułatwienie osiągnięcia szczęścia, do czego ważnym warunkiem jest zapewnienie stałego zarobku. Znów jesteśmy w zgodzie z dążeniem do postępu w organizacji szkolnictwa, które coraz więcej dziś na świecie, a i u nas w Polsce już także, interesuje się sprawą obioru zawodu przez młodzież, stara się ten obiór ułatwić i nadać mu racjonalne podstawy.

Stwierdziwszy, że bardzo rozpowszechnionym motywem postępowania jest egoizm, ujęty przez Baden-Powella może najdosadniej w pierwszych zdaniach książki w zwrocie niemieckim „Selbst ueber alles“, Skaut Naczelny cały rozdział poświęca kulturze czynnej miłości bliźniego, w służbie bliźnim, widząc najważniejszy wyraz miłości Boga. O potrzebie religijności pisze Baden-Powell w wielu miejscach. Określeniu stosunku skautingu do religji poświęcona jest znaczna część rozdziału piątego. Czytając go musimy pamiętać, że pisał to Anglik, więc członek narodu i państwa, które mają w swym składzie mnóstwo różnych wyznań i sekt; uwzględnia to tylko, co im wszystkim może być wspólne, polecając równocześnie drużynowym, zatroszczenie się o wychowanie religijne swych chłopców, w porozumieniu z duchownym właściwego wyznania. Dodajmy odrazu, że w Głównej Kwaterze angielskiej istnieje specjalny Komisarz Skauta Naczelnego dla spraw skautów katolickich.

Ostatnie trzy krótkie rozdziały książki o roli skautingu w odbudowie życia po wojnie, o stosunku angielskiej ustawy o wychowaniu do skautingu, oraz o uchwałach Partji Pracy w sprawie Ruchu, traktują o zagadnieniach, które i w naszem polskiem życiu są aktualne.

Tu zaznaczę, że „Wskazówki“ traktujące o wychowaniu wogóle, pisane były przedewszystkiem z myślą o drużynach pozaszkolnych i że z tego względu powinnyby wywrzeć znaczny wpływ na ożywienie tej części naszego Ruchu w Polsce.

Oddając przekład w ręce czytelników, zdaję sobie dobrze sprawę z jego wielkich braków. Wiem, że styl zasługuje nieraz na ostrą krytykę, że przypisy można było lepiej opracować. Niechaj potępią mnie ci, którzy nie chcieliby „Wskazówek“ mieć w polskim przekładzie. Warunki pracy sprawiły, że książka wyszła w formie dalekiej od poziomu, jakiego od niej wymagam. Lepsze to, uważałem, niż gdyby nie wyszła wcale. Drugie wydanie poprawimy i przerobimy, tem lepiej im więcej życzliwej krytyki wywoła pierwsze.

Aby ją ułatwić i możliwie uniknąć nieporozumień na tle słownictwa – kilka wyjaśnień. „Scoutmaster“ jest nazwą kierownika drużyny. Używam terminu „skautmistrz“ przez analogję do naszego „harcmistrza“, gdyż w Polsce „drużynowy“ to czasem jeszcze niewyrobiony harcerz, pracujący pod kierunkiem opiekuna drużyny, którego Anglicy raczej nazwaliby „skautmistrzem“ (scoutmaster), owego młodzieńca mianując przodownikiem drużyny (troop leader). Pojęciu angielskiemu „scoutmaster“ lepiej zatem odpowiada nasz „harcmistrz“.

Uderzy czytelnika, że nigdzie w tekście przekładu nie używam wyrazu „harcerz“ i pochodnych. Robię to zupełnie świadomie, będąc konsekwentnym w stosunku do pożytecznego według mnie rozróżnienia wprowadzonego w r. 1917 w „Szkole Harcerza“, że „harcerz“ to „skaut polski“, gdy „skaut“, to „skaut wogóle“. Szczegółowsze omówienie tej różnicy przekracza ramy przedmowy tłumacza.

Konsekwentnie też nie używamy nazwy „harcerka“ na tłumaczenie „girl guide“, lecz zgodne z tendencją twórców Ruchu, słowa „przewodniczka“.

 

ISBN: 978-83-7850-596-9
Format: A5
Objętość: 166 stron
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
poniedziałek, 06 czerwiec 2016 13:19

Drogowskaz harcerski

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.


Reprint wydania z 1936 r.:  DROGOWSKAZ HARCERSKI


Nasz drogowskaz...

Książeczka jest odpowiednikiem Baden-Powellowskich „Pierwszych kroków w skautostwie“, na których wzorował się także Małkowski, wydając pod tym właśnie tytułem mały podręcznik dla początkujących skautów polskich w Ameryce. Materjały czerpaliśmy nieraz z różnych źródeł, jednakże ujęcie całości jest oryginalne, w szczególności oryginalne jest położenie nacisku na stronę ideową i związane z tem stosunkowo obszerne potraktowanie dziejów i organizacji harcerstwa. Chcieliśmy przez takie ujęcie podkreślić, że technika skautowa, która najbardziej pociąga młodych do harcerstwa, sama jednak harcerstwa nie stanowi, przeciwnie, harcerz ćwiczy się „technicznie“, aby móc jaknajlepiej dążyć ku celom ideowym.

„Drogowskazem“ nazwaliśmy książeczkę, bo chce ona wskazać harcerzowi i harcerce owe „pierwsze kroki“ na harcerskiej drodze. Jak drogowskaz, prosty słup z strzałą, skromna — wskazuje jeno zasadniczy kierunek: w górę.

St. S.

W tem II wydaniu dokonaliśmy szeregu uzupełnień i zmian, niektórych na życzenie Harcerskiego Biura Wydawniczego. Skorowidz treści znajduje się na końcu książki.

ISBN: 978-83-7850-586-0
Format: A6
Objętość: 244 strony
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
poniedziałek, 06 czerwiec 2016 13:09

Harcerstwo polskie

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.


Reprint wydania z 1925 r.:  HARCERSTWO POLSKIE

Harcerstwo w Polsce rozpoczęło piętnasty rok swego istnienia. Mimo tylu lat pracy, mimo pozyskania przychylnych opinij najwybitniejszych wychowawców, mężów stanu i wodzów, mimo nawet znacznej popularności, nie jest jeszcze Harcerstwo dzisiaj tem, na co zasługuje: jako „jeden z największych wynalazków wychowawczych“ wielką narodową instytucją, popieraną wydatnie przez całe społeczeństwo, rozporządzającą odpowiednimi funduszami materjalnemi i środkami organizacyjnemi.

Polska na taką instytucję musi się zdobyć. Wartość najbliższych pokoleń obywateli zdecyduje o mocy, a zatem i o istnieniu Rzeczypospolitej. Ta wartość zależy przedewszystkiem od wychowania. Harcerstwo jest genialnym systemem wychowawczym.

Udział Harcerstwa w wojnie, Zlot Narodowy, rozpoczęta akcja budowy Domu Harcerskiego — Związkowej Stanicy Harcerskiej w Warszawie poruszyły opinję publiczną ku zainteresowaniu się żywszem Harcerstwem.

Album Harcerski ma być przyczynkiem do informowania społeczeństwa o Harcerstwie, zarazem pamiątką I-go Zlotu.

Szczupłe środki zmusiły nas do ograniczenia jego rozmiarów.

 

ISBN: 978-83-7850-587-7
Format: A6
Objętość: 188 stron
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
środa, 01 czerwiec 2016 14:10

Metodyka harców

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.


Reprint wydania z 1935 r.: METODYKA HARCÓW


UWAGI WSTĘPNE.

Gry i ćwiczenia harcowe) znalazły już nietylko zrozumienie i uznanie w sferach pedagogicznych, ale i oficjalne miejsce w programach szkolnych. W ten sposób uczyniliśmy w Polsce duży krok naprzód w realizowaniu „korzyści z genjalnych pomysłów Baden Powella, które winien odnieść każdy wychowanek dobrze prowadzonej szkoły, bez względu na przynależność do zrzeszenia harcer­skiego“). I w niczem to nie uchybia Harcerstwu, że jeszcze jedna z dziedzin przez nie wprowadzonych i rozwiniętych, zaczyna stawać się własnością całego społeczeństwa, zaczyna służyć szerokim sferom młodzieży także nieharcerskiej i dorosłych, podobnie jak to już stało się z obozownictwem i wędrownictwem, a staje się współcześnie z kajakarstwem i żeglarstwem, w których Harcerstwo także odegrało rolę pionierską.

 

W oparciu o literaturę polską i zagraniczną, z uwzględnieniem doświadczeń harcerskich nie publikowanych, podejmuję tu próbę zestawienia ogólnych wytycznych metodyki harców i zastosowania ich przykładowego w niektórych działach techniki harcowej, jak tropienie, podchodzenie, węzły, rozpalanie i utrzymywanie ognisk, służba samarytańska, i t. d. Poświęcę też nieco miejsca biegowi z przeszkodami harcerskiemi, jako interesującemu, a mało znanemu szerszym sferom, zastosowaniu różnych dziedzin techniki w jednem większem ćwiczeniu — zawodach.

Ogólne wskazówki.

 

Do zrozumienia istoty metodyki ćwiczeń harcowych niezbędne jest wczucie się w ducha metodyki skautowej wogóle). „Kluczem do osiągnięcia pomyślnych wyników w wychowaniu jest nie tyle uczenie wychowanka, ile skłonienie go, by się sam uczył, dla siebie. Przedmiot, który chce się wpoić, musi być uczyniony interesującym, a wabić musicie swą rybę soczystym robakiem, nie zaś kawałkiem twardego, suchego biszkopta... Gdy próbujecie pociągnąć chłopców pod dobry wpływ, mam ochotę porównać was do rybaka, pragnącego złowić rybę. Jeżeli na haczyk nałożycie jakiś rodzaj pożywienia, które sami lubicie, napewno nie wiele ryb złowicie — z pewnością zaś nie złowicie płochliwej, swawolnej ryby. Dlatego też używacie jako przynęty tego, co ryba lubi“.

„Tak i z chłopcami; jeżeli próbujecie prawić im kazania na tematy, które uważacie za podnoszące ducha, nie złowicie ich. Jawne „umoralnianie“ wystraszy właśnie bardziej uduchowionych chłopców, a to są właśnie ci, na których pozyskaniu winno wam zależeć. Jedyny sposób jest pokazać im coś takiego, co ich rzeczywiście pociąga i interesuje“.

„Pobudzamy w chłopcu jego osobistą odpowiedzialność za własny rozwój fizyczny i zdrowie: polegamy na jego honorze i oczekujemy odeń, że codzień wyświadczy komuś przyjacielską usługę... Szczegóły naszej metody kształcenia ujęto dobrze w pięć następujących punktów:

Przygotowanie — należy mieć w pogotowiu program i sprzęt

Demonstracja — pokazanie jakiejś czynności i jej wyników.

Tłumaczenie — wyjaśnienie szczegółowe przebiegu czynności.

Naśladowanie — uczeń wykonuje sam daną czynność.

Zadawanie pytań — instruktor pyta chłopca lub odwrotnie).

Z wyżej cytowanych słów twórcy skautingu widać jasno, jak wielką rolę przypisuje Baden-Powell „schwytaniu“ chłopców, inaczej mówiąc zainteresowaniu ich. Zainteresowanie jest nietylko punktem wyjścia zabiegów wychowawczych, ale powinno — według metodyki skautowej — towarzyszyć całej pracy wychowawczej. Tak np. tłumaczenie, wyjaśnianie odbywa się w skautingu w formie interesujących gawęd, możliwie związanych z ćwiczeniami i nawiązujących do nich i do własnych doświadczeń chłopców, lub w formie krótkich objaśnień przy okazji ćwiczeń, a nie w formie wykładów.

Amerykańscy instruktorzy, rozwijający w sposób systematyczny myśli Baden-Powella, tak porządkują wytyczne metodyki przedmiotów skautowych):

Zasady kształcenia. Trzy rzeczy są potrzebne przy kształceniu: zainteresowanie, własna czynność kształcącego się, zastosowanie czyli użycie nabytych umiejętności lub wiadomości.

 

Należy pobudzić wyobraźnię i energję skauta i zogniskować je na przedmiocie, którego ma się nauczyć. Chłopiec musi osobiście uczestniczyć w dyskusjach, zawodach i ćwiczeniach. Musi używać swych wiadomości i stosować je w praktyce.... PO WIĘCEJ ZAPRASZAMY DO KSIĄŻKI

ISBN: 978-83-7850-663-8
Format: A6
Objętość: 76 stron
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
środa, 01 czerwiec 2016 14:03

Organizacje harcerstwa polskiego

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

Reprint wydania z 1920 r.: ORGANIZACJE HARCERSTWA POLSKIEGO

 

WIADOMOŚCI OGÓLNE

Związek Harcerstwa Polskiego powstał w ciągu roku 1919 przez połączenie się dzielnicowych organizacyj harcerskich, z których najdawniej powstała organizacja małopolska (rok 1911). Przed wojną już uznawano harcerstwo polskie za organizację jednolitą, mimo podziału kordonami zaborczemi, za jej władzę moralną uważano Naczelną Komendę Skautową we Lwowie. Z chwilą odzyskania niepodległości rozpoczęła się bardzo ożywiona praca nad stworzeniem nietylko ideowo, ale i organizacyjnie jednolitego związku, która wiosną 1920 roku doprowadziła do zalegalizowania statutu Z. H. P. jednego dla całej Rzeczypospolitej. Związek obecnie łączy nietylko całość harcerstwa na ziemiach polskich, ale i drużyny na obczyźnie, a pozostaje w kontakcie z organizacją Dziatwy Polskiej (skautingu) przy Związku Sokolim w Ameryce. Z. H. P. liczy około 30.000 młodzieży męskiej i żeńskiej w przeszło 700 drużynach (rok 1920).

Oprócz drużyn w skład Związku wchodzą Koła Starszych Harcerzy i Harcerek, mające za zadanie utrzymać wychowanków drużyn w ciągłości, w pracy nad sobą i w służbie obywatelskiej. Należą do niego także Koła Przyjaciół Harcerstwa przy drużynach, komendach miejscowych i wyższych władzach harcerskich. Te koła grupują sfery rodzicielskie, nauczycielskie, wogóle społeczeństwo starsze, koordynują oddziaływanie wychowawcze domu, szkoły i harcerstwa, otaczają harcerstwo moralną i materjalną opieką.

ISBN: 978-83-7850-592-1
Format: A5
Objętość: 40 stron
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
środa, 01 czerwiec 2016 13:20

Obóz harcerski

Opis

 

ISBN: 978-83-7850-591-4
Format: A6
Objętość: 24 strony
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

Reprint wydania z 1927 r.:  OBÓZ HARCERSKI

Słońce promienne wysłało gońce na szczyty gór, rozświetlając śnieżne wierzchołki — w naszą dolinę zagląda nieco spóźnione — ale zdążyło nieco przygrzać rosę poranną — namioty dymią, jak kurne chaty naszych sąsiadów — górali.

Szumi wartki potok górski, z kamienia na kamień skacząc żwawo. Jego srebrzysty nurt wije się wśród drzew i skał — obchodząc przeszkody, których pokonać nie może — tworząc tu i ówdzie, w zagłębieniach koryta głębsze studzienki — umywalnie skautów.

Oto już cała czereda wybiegła z namiotów na głos trąbki porannej. „Mgły opadają“ — woła nasz znawca pogody urzędowo odpowiedzialny za deszcz, „będzie ładnie“.

Parę minut upływa i wszyscy zbierają się w „kapliczce“. Pod pięknym świerkiem umieszczono ołtarzyk z Matką Boską Częstochowską — klomb z kwiatami. — Tu modlimy się codziennie rano i wieczorem. W niedzielę i święta idziemy na Mszę do kościołka w pobliskiej wsi.

Po modlitwie — cześć sztandarowi! Wznosi się na maszt wysoko chorągiew biało-czerwona, godło i symbol Rzeczypospolitej.

Pozdrawiamy ją podnosząc rękę prawą w wielkim ukłonie harcerskim. Zaraz zaczyna się gimnastyka. Chudy Wilk każe nam wytrząsać się na sposób „shimmy“, potem następują różne krucze chody, skłony, biegi, zamachy — jako uczy stary Ling i nowocześni jego potomkowie i nasz druh, zasłużony profesor Piasecki. Potem biegiem do strumyka. Ten i ów zwolennik komfortu ma swe stałe miejsce z różnemi ulepszeniami — wieszadłem na ręcznik, większym kamieniem — podstawką na mydło i t. d.

 

Published in Historia
wtorek, 31 maj 2016 17:38

Próby harcerskie

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

 


Reprint wydania z 1932 r.:  PRÓBY HARCERSKIE


UWAGI WSTĘPNE!

 


PRZYWRÓCIĆ PAMIĘĆ Nowy program prób na stopnie młodzieży harcerskiej, który oddajemy do użytku organizacji w tej książeczce, jest wysiłkiem długiej pracy, omówienia w różnych ciałach zbiorowych Związku Harcerstwa Polskiego, przyczem nie pominięto rozważenia żadnej uwagi, żadnej myśli, która na ten temat doszła Głównej Kwatery, czy to w formie listu, czy w formie artykułu dostępnego Komisji Prób.

Mimo to zdajemy sobie sprawę z jego niedoskonałości, nie tylko dlatego, że jest wytworem ludzkim, z góry na niedoskonałość skazanym, ale i dlatego, że trzeba było uwzględnić potrzeby i tendencje nieraz rozbieżne.

Podstawową zasadą koncepcji programu prób harcerskich w tym układzie jest jego jednolitość we wszystkich drużynach, bez względu na środowisko i indywidualność harcerzy. Zasada ta, wynikająca z dążenia do oparcia całej pracy harcerskiej na jednej, wspólnej podstawie, nie da się w pełni uzgodnić w formalnych przepisach z inną zasadą podstawową systemu harcerskiego, mianowicie z przystosowaniem środków tego systemu właśnie do środowiska i indywidualności. To musi być pozostawione inteligentnemu wykorzystaniu regulaminów i instrukcyj.

Drugą parę tendencyj, w znacznym stopniu skłóconą z sobą, stanowi dążenie do możliwego skrócenia programów oficjalnych, właśnie ze względu na ułatwienie przystosowywania ich do warunków życia, do poziomu wyrobienia poszczególnych drużyn, a z drugiej strony dążenie do możliwego ułatwienia, także niedostatecznie doświadczonym młodym drużynowym, prowadzenia drużyn przez danie programu zajęć możliwie szczegółowego.

Znaczne też trudności powstają, gdy ma się zasadniczy, ideowy i techniczny program naszych zajęć harcerskich, opartych o technikę skautową, wzbogacać programem oficjalnego państwowego wychowania fizycznego i przysposobienia wojskowego. Uniknąć tu przeładowania, zwłaszcza na niektórych poziomach, jest niezmiernie trudno. Nie spełnić wymagań rzeczywistości państwowej, byłoby nie po harcersku, — zrezygnować z części programu harcerskiego także nie odpowiadałoby duchowi harcerstwa.

Jak sobie wyobrażam w praktyce możliwości usuwania tych niedomagań programu prób — o tem kilka uwag niżej. Tu jeszcze parę słów charakteryzujących nieco nowe próby. Pracując nad naszym programem nie zapomnieliśmy ani na chwilę o tem, że mamy kontynuować pracę Małkowskiego, Piaseckiego, Naczelnictwa Lwowskiego pod kierunkiem Dra K. Wyrzykowskiego, Prof. Dra K. Panka, Komisji Naczelnej Rady Harcerskiej w Zwierzyńcu Zamojskim i innych naszych poprzedników, — mianowicie pracę nad dalszem przekształcaniem skautingu, ruchu angielskiego, powstałego w innych warunkach i dla innej psychicznie i fizycznie młodzieży — w polskie harcerstwo.

Temat wdzięczny do dyskusji: o ile udało się obecnie przyczynić do dalszego uharcerzenia skautingu. W tym kierunku jest jeszcze wiele do zrobienia, piękne to pole twórczej pracy harcmistrzów.

 

W każdym razie staraliśmy się uwzględnić doświadczenia dotychczasowe i może wyraźniej niż dawniej uświadomione potrzeby i warunki pracy w Polsce niepodległej. Rozwinięto dział wychowania obywatelskiego, a w związku z tem naukę o Polsce, w szczególności wiadomości o państwie i krajoznawstwo; uwzględniono dzieje walk o niepodległość, zwłaszcza ostatnich, wprowadzono ochronę przyrody. Wprowadzono również pewne wymagania z alkohologji oraz wykazanie się pracą przeciwalkoholową. Położono większy nacisk na pracę społeczną, w stopniach wyższych; na wdrożenie się do metod i form pracy zbiorowej. Harcerz Rzeczypospolitej w dzisiejszym ujęciu stał się właściwie próbą starszoharcerską.

Szczególnie obszernie został potraktowany tak ważny dział wychowania państwowego, jak przysposobienie do obrony kraju. Starano się przytem uwzględnić jaknajlepsze wykorzystanie harcerskich możliwości, wprowadzając lub rozwijając te przedewszystkiem dziedziny, w których wyrobienie uzyskane w drużynie może być dla państwa najpotrzebniejsze i najpożyteczniejsze. Stąd dość szerokie uwzględnienie obrony przeciwgazowej, służby łączności, nie mówiąc już o stronie skautowej, w ściślejszem znaczeniu, opartej o terenoznawstwo. Doświadczenia z wojny z Sowietami kazały także położyć nacisk na wyrobienie marszowe, którego brak stwierdził w swoim czasie Wódz Armji Ochotniczej po odparciu najazdu bolszewickiego. Podwyższono też wymagania z obozownictwa, wycieczek i wędrówek, zgodnie z ogólnem podniesieniem się poziomu harcerstwa w obozowaniu.

 

Na zakończenie tych kilku szkicowych uwag chcę zaznaczyć jeszcze jedną tendencję autorów programu, wypływającą z ducha współczesnej pedagogiki, z dążności do wychowania i nauczania przez czyn. Usiłowano mianowicie tak sformułować warunki dopuszczenia do prób i same programy prób, aby w nich zawrzeć jaknajwięcej praktyki życia według ideologji harcerskiej, inaczej mówiąc, aby jaknajbardziej przystosować technikę harcerską do wyrobienia harcerzy nietylko z munduru i ciała, ale z ducha.

Oczywiście dalecy jesteśmy od mniemania, że w nowych programach dokonano jakiegoś wynalazku pedagogicznego, odcinającego je od wszystkiego, co dotąd było. Przeciwnie, oparliśmy się na dotychczasowej pracy i doświadczeniach, doceniając je należycie. Wydaje mi się jednakże, że zrobiliśmy krok naprzód.

ISBN: 978-83-7850-583-9
Format: A6
Objętość: 42 strony
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
wtorek, 31 maj 2016 16:57

Szkoła Harcerza

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.

 

Reprint wydania, Warszawa 1921 r.:  Szkoła Harcerza

PRZEDMOWA


Przywrócić PamięćTrzecie wydanie „Szkoły Harcerza“ idzie pod prasę w chwili, gdy kończy się okres przejściowy naszej organizacji, gdy mamy już podstawy prawne Związku Harcerstwa Polskiego, jednego dla całej Polski, w statucie i podstawy rządu wewnętrznego w ogólnym regulaminie Z. H. P., gdy mamy uznane przez całe polskie Harcerstwo Naczelnictwo Związku z Druhem Generałem Józefem Hallerem, jako jego przewodniczącym.

Inaczej było, gdy obmyślałem wydanie pierwsze, na kresach polskich w Kijowie i gdy je pisałem w Motowidłówce w czasie dwutygodniowego odpoczynku latem 1916 r. Harcerstwo było wtedy w dwóch zaborach nielegalnem. W Kijowie nie było niemal tygodnia bez jakichś mniej lub więcej uzasadnionych ostrzeżeń, iż ochrana, żandarmerja, władze wojskowe są na naszym tropie. Drugie wydanie wyszło po obaleniu caratu (lipiec 1917 r.). Można już wtedy było pisać, że harcerstwo jest organizacją, nie jakimś nieokreślonym ruchem tylko, można było wyraźnie podać formy tej organizacji. Jak się stosunki zmieniły — świadczy drobny fakt, że mieliśmy oficjalne zezwolenie dowództwa kijowskiego okręgu wojennego na odbywanie ćwiczeń na terenach ćwiczeń wojskowych. Toteż w tem wydaniu podałem wiele wiadomości, dotyczących form organizacji harcerstwa na Rusi i w Rosji, dążąc w ten sposób do pogłębienia poglądów na organizację naszą wśród szerokich sfer harcerskich.

 

Trzecie wydanie tego zadania podręcznika oficjalnego, instrukcji organizacyjnej, spełniać nie potrzebuje. Mamy perjodyczne wydawnictwa Naczelnictwa Z. H. P., w których ukazują się regulaminy i przepisy obowiązujące, prócz tego opracowałem ten dział dla trzeciego wydania „Harców“ Profesora E. Piaseckiego, a zamierzam wydać osobną broszurkę, obejmującą ustawy Z. H. P., z objaśnieniami. Dla tego w tej książce zostały wiadomości organizacyjne podane tylko w szczupłym zakresie.

Część pierwsza podręcznika obejmuje: Wstęp, w którym wzorując się na książce) X. Jana Zawady (Ks. d-ra Kazimierza Lutosławskiego), zebrałem najogólniejsze wskazówki prowadzenia pracy, — oraz: zbiór gawęd Ba­den Powella i kilku polskich harcerzy, przyczem po każdej gawędzie podaję nazwiska autorów; niektóre z gawęd i przy­kładów wyjąłem z dzieł Foerstera „Wychowanie człowieka“. W wielu miejscach korzystałem z książki Małkowskiego „Jak skauci pracują“, ze zbioru gawęd ks. Lutosławskiego „Czuj Duch“ w kilku z „Harców młodzieży polskiej“ prof. dr-a E. Piaseckiego i Schreibera, z roczników Skauta Lwowskiego i Warszawskiego; gry podałem przeważnie według d-ra Mojmira „Gry i zabawy skautowe“, kilka zaś według Cenara „Gry i zabawy ruchowe“.

Słownictwo stosuję z rozmysłu mieszane: skaut-harcerz, skautowy-harcowy i t. d. Jakkolwiek bowiem cenię prądy, dążące do spolszczenia słownictwa harcerskiego — nie uważam za rzecz złą używanie wyrażeń pochodzenia obcego, powszechnie u nas znanych i rozumianych. Używam słowa „harcerz“ na oznaczenie skauta polskiego, nadając słowu „skaut“ znaczenie „skaut wogóle“, bez względu na narodowość. Przymiotnika „harcowy“ używam w znaczeniu: odnoszący się do strony technicznej harców“, „harcerski“ — dotyczący ideologji lub organizacji harcerskiej. Słów „skautostwo“, „skautowski“ nie używam, brzmią one dla mnie jakoś niezgodnie z duchem języka, a są niepotrzebne. Termin „instruktor skautowy“ oznacza to samo, co używany przez Anglików i Małkowskiego termin „oficer skautowy“. Instruktor — to nie tylko drużynowy, przyboczny, ale i instruktor pionierki, sygnalizacji, szycia butów.
Zaznaczam, że chociaż i we wstępie i w tekście gawęd sporo jest moich własnych pomysłów, uwag i myśli, jednak całości książki jestem raczej redaktorem, niż autorem, w każdym razie „redaktorem odpowiedzialnym“, gdyż tylko to podałem, co moim poglądom odpowiadało.

Lata, które upłynęły od napisania „Szkoły“ przyniosły mi wiele doświadczeń — naogół jednak raczej pogłębiły moje poglądy, niż je zmieniły. W szczegółach atoli już to i owo bym zmienił, może przerobił układ książki, dodał wiele gier nowych — niestety nawał pracy organizacyjnej na to nie pozwala w tej chwili, a zasadnicze rzeczy według mnie zmian nie wymagają. Co do gier — dodałem kilka ćwiczeń zaczerpniętych z podręcznika D-ra Jaroszyńskiego „Metody badań psychologicznych“.

Cały podręcznik przeznaczony jest przedewszystkiem dla młodzieży, do bezpośredniego użytku. Młodzi członkowie drużyn nieszkolonych będą potrzebować zapewne wielu objaśnień przy czytaniu „Szkoły“ — i to jest jej wadą. Niech jednak pomogą im drużynowi i zastępowi. Uwagi, skierowane do osób starszych, instruktorów, lub pragnących nimi zostać, chyba niczem młodzieży nie zaszkodzą, a owszem, dla wielu młodych będą walną pomocą w pracy. W tym względzie zresztą jestem tylko naśladowcą Baden-Powella.
Korzystającym z podręcznika bardzo usilnie zwracam uwagę, aby nie starali się w przygotowaniu do próby młodzika przechodzić szczegółowo treści gawęd: program, objęty książką, nawet pod względem technicznym znacznie przewyższa wymagania tej próby — tem więcej dotyczy to strony ideowej.

Aby uniknąć nieporozumień odrazu dodaję, że praca skautowa nie powinna prowadzić się pod grozą prób, ich program wytycza tylko kierunek drogi, próby są słupami przydrożnemi, któremi mierzymy przestrzeń przebytą, nie mogą jednak i nie powinny zacieśniać bujnego życia harcerzy.

Jakkolwiek zamieszczone w obu poprzednich wydaniach moje prośby o nadsyłanie uwag, uzupełnień, wymyślań braterskich i tym podobnych nie odniosły żadnego skutku — jak głos wołającego na puszczy — ośmielam się ponowić je po raz trzeci. Adres, pod który należałoby je skierowywać jest: Warszawa, Aleje Ujazdowskie 37, m. 12. Inspektorat Harcerski Ministerstwa W. R. i O. P.

Wypada mi w końcu podziękować tym wszystkim, którzy pośrednio, czy bezpośrednio do wydania podręcznika się przyczynili, z tych ostatnich w pierwszym rzędzie ks. Dr. K. Lutosławskiemu i Prof. Dr. E. Piaseckiemu oraz prof. Dr. Jaroszyńskiemu za gotowość, z jaką mi pozwolili czerpać ze swych prac.
Materjał ilustracyjny do trzeciego wydania opracował dh. Stanisław Bobiński, do poprzednich p. Józef Stemler i dh. Ta­deusz Sopoćko.

Warszawa, maj 1920.

ISBN: 978-83-7850-594-5
Format: A6
Objętość: 332 strony
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
wtorek, 31 maj 2016 16:54

Organizacja harcerstwa polskiego

Seria wydawnicza „Przywrócić Pamięć” ma przybliżyć współczesnemu społeczeństwu publikacje założycieli ruchu skautowego, twórców rozwoju idei i metodyki harcerskiej z lat 1911–1939.


Reprint wydania z 1920r.: NA PODSTAWIE ZARZĄDZEŃ MINISTRA W. R. i O. P., STATUTU I REGULAMINÓW Z. H. P., OPRACOWAŁ STANISŁAW SEDLACZEK, NACZELNIK GŁÓWNEJ KWATERY MĘSKIEJ Z.H.P. I SEKRETARZ DO SPRAW HARCERSTWA W MINISTERSTWIE WYZNAŃ RELIGIJNYCH I OŚWIECENIA PUBLICZNEGO.


Fragment książki "Wiadomości ogólne ZHP":

    Związek Harcerstwa Polskiego powstał w ciągu roku 1919 przez połączenie się dzielnicowych organizacyj harcerskich, z których najdawniej powstała organizacja małopolska (rok 1911). Przed wojną już uznawano harcerstwo polskie za organizację jednolitą, mimo podziału kordonami zaborczemi, za jej władzę moralną uważano Naczelną Komendę Skautową we Lwowie. Z chwilą odzyskania niepodległości rozpoczęła się bardzo ożywiona praca nad stworzeniem nietylko ideowo, ale i organizacyjnie jednolitego związku, która wiosną 1920 roku doprowadziła do zalegalizowania statutu Z. H. P. jednego dla całej Rzeczypospolitej. Związek obecnie łączy nietylko całość harcerstwa na ziemiach polskich, ale i drużyny na obczyźnie, a pozostaje w kontakcie z organizacją Dziatwy Polskiej (skautingu) przy Związku Sokolim w Ameryce. Z. H. P. liczy około 30.000 młodzieży męskiej i żeńskiej w przeszło 700 drużynach (rok 1920). Oprócz drużyn w skład Związku wchodzą Koła Starszych Harcerzy i Harcerek, mające za zadanie utrzymać wychowanków drużyn w ciągłości, w pracy nad sobą i w służbie obywatelskiej. Należą do niego także Koła Przyjaciół Harcerstwa przy drużynach, komendach miejscowych i wyższych władzach harcerskich. Te koła grupują sfery rodzicielskie, nauczycielskie, wogóle społeczeństwo starsze, koordynują oddziaływanie wychowawcze domu, szkoły i harcerstwa, ota- czają harcerstwo moralną i materjalną opieką. Przewodniczącym Naczelnictwa Z. H. P. jest jenerał Józef Haller. Siedzibą władz jest Warszawa (Aleje Ujazdowskie 37 m. 12). Harcerstwo pozostaje pod opieką i kontrolą Ministerstwa Wyzn. Rel. i Ośw. Publ., przy którem istnieje Komisja do Spraw Harcerstwa i Inspektorat Harcerski. Związek wydaje w Warszawie dwa pisma centralne: „Harcmistrz“, miesięcznik instruktorski i „Harcerz“, tygodnik młodzieży harcerskiej, prócz tego wychodzi we Lwowie od r. 1911 „Skaut“, w Poznaniu „Ruch Harcerski“. Przy naczelnictwie istnieje Centralna Komisja Dostaw Harcerskich (Warszawa, Trauguta 2).

ISBN: 978-83-7850-592-1
Format: A6
Objętość: 36 stron
Oprawa: twarda
Rok wydania: 2014

Published in Historia
Strona 1 z 2