Kup Tę Książkę

ISBN: 978-83-8095-001-6
Format:
B5
Objętość: 330
Oprawa: miękka
Rok wydania: 2016

Opis

Książka ta stanowi kontynuację dyskursu dotyczącego zagrożonego człowieczeństwa. Tom trzeci z serii „Zagrożone Człowieczeństwo”, zatytułowany Od źródeł zagrożeń i patologii do profilaktyki i wsparcia, pod redakcją Andrzeja Olubińskiego i Moniki Suskiej-Kuźmickiej, odnosi się do nowych obszarów zagrożeń w globalizującym się świecie oraz do koncepcji, metod i form wspierania człowieka w obliczu wielorakich niebezpieczeństw.

Niniejszy tom poświęcony został analizie sił społecznych tkwiących w różnych środowiskach wychowawczych jednostki. Szczególnemu oglądowi poddano problematykę wsparcia środowiska rodzinnego w sytuacjach problemowych. Wiele miejsca zajmują również rozważania na temat wsparcia osób starszych, które wskutek przemian społeczno-obyczajowych coraz częściej korzystają z instytucjonalnych form opieki. Pokaźna część dyskursu podjętego w książce to rozmaite egzemplifikacje aktywnych postaw jednostek, grup i instytucji będących swoistymi katalizatorami zmian w środowisku życia człowieka. Wielość przykładów ludzkiej aktywności na rzecz zagrożonego człowieka i człowieczeństwa ukazuje, że ludzie w swej naturze niezmiennie, niezależnie od otaczającej ich rzeczywistości społecznej dążą do osiągnięcia równowagi poprzez aktywną działalność ukierunkowaną na wsparcie jednostek w sytuacji zagrożenia.

Autorzy tekstów zamieszczonych w tym tomie konsekwentnie opierają się na tezie, że publikacja nie ma na celu kompleksowego określenia genezy, struktury czy typologizacji zagrożeń współczesnego człowieka, gdyż zjawisko to jest bardzo szerokim, interdyscyplinarnym zagadnieniem i problemem. Podobnie jak w drugim tomie hasło „zagrożone człowieczeństwo” ma wywołać dyskurs prowadzony z perspektywy nauk społecznych i humanistycznych, a w szczególności z perspektywy pedagogiki społecznej.

Katarzyna Białobrzeska
Cezary Kurkowski

 

Z dużym zainteresowaniem zapoznałem się z zawartością kolejnego tomu „Zagrożonego Człowieczeństwa”, tym razem zorientowanego w kierunku poszukiwania sił społecznych w środowisku życia człowieka. Na wstępie należy pogratulować redaktorom tomu nie tylko wytrwałości w kontynuacji przygotowywania do druku wielu różnorodnych tekstów autorów z kilkunastu ośrodków naukowych naszego kraju, ale głównie faktu wyraźnej ewolucji koncepcji idei opracowania, zmierzającej bardziej w stronę działań profilaktycznych, terapeutycznych czy pomocowych, w istocie zaś stricte społeczno-pedagogicznych. Jakkolwiek bowiem edukacyjne działania o charakterze praktycznym muszą się opierać na rzetelnej diagnozie, to jednak sam opis funkcjonowania społecznej rzeczywistości, w kontekście istoty pedagogiki jako nauki praktycznej, jest tylko jednym z warunków nastawienia na wartościowe jej zmiany. […]

Redaktorzy dedykują monografię Stanisławowi Kawuli, niedawno zmarłemu profesorowi Wydziału Nauk Społecznych UWM, wybitnemu pedagogowi społecznemu oraz nauczycielowi akademickiemu – jak piszą: swojemu mistrzowi, od którego wiele pokoleń współczesnych pedagogów czerpało oraz nadal czerpie zarówno swoje człowieczeństwo, jak i merytoryczne inspiracje dla naukowego rozwoju.


Z recenzji prof. dr. hab. Andrzeja Olubińskiego

Spis treści

Przedmowa (Katarzyna Białobrzeska, Cezary Kurkowski)  

Katarzyna Białobrzeska, Cezary Kurkowski
W poszukiwaniu i rozwijaniu sił społecznych – podążając za mistrzem 

Jakość i style życia w starości 


Część I
Wsparcie rodzin i osób starszych w sytuacjach problemowych

 

Ewa Kantowicz
Zagrożenia współczesnej rodziny w Polsce – mity czy rzeczywistość?  
Bożena Zawadzka, Justyna Klamka
Wsparcie rodziny w sytuacjach problemowych 
Realia a oczekiwania podopiecznych gminnych ośrodków pomocy społecznej 
Tomasz Bajkowski
Terapia rodziny z perspektywy wybranych kryteriów diagnostycznych 
Rafał Adamczewski
Kompetencje zawodowe koordynatorów rodzinnej pieczy zastępczej 
do pracy z rodzinami zastępczymi. Kilka uwag klienta pomocy społecznej  
Magdalena Zmysłowska
Back baby boom – nowe zagrożenie w pieczy zastępczej?  
Maria Truszkowska
Praca z rodzicami wychowanków domu dziecka szansą na odbudowanie 
zasobów rodziny  109
Marzena Ruszkowska, Anna Jeznach
Rodzina wspierająca jako jedna z form pomocy rodzinie dysfunkcyjnej  
Dorota Zaworska-Nikoniuk
Blogi jako forma wsparcia młodych matek. Badania netnograficzne 

Barbara Lulek
Samotne matki w środowisku szkolnym. Między biurokratycznym 
naznaczeniem a kulturową wspólnotą  
Tomasz Sosnowski
Ojcostwo w perspektywie międzypokoleniowej. Strategia badań
Magdalena Zdaniewicz
Organizacja czasu wolnego sposobem na poprawę jakości 
życia osób starych   
Anna Przygoda
Dziadkowie i wnuki – więzi społeczne w rodzinie wielopokoleniowej  
Krystyna Kutiak-Zakrzewska
Wsparcie rodziny w kontekście opieki paliatywnej nad chorym (z relacji wolontariusza hospicjum)   

 

Część II
Siły społeczne jako katalizator zmian w środowisku życia człowieka

 


Katarzyna Białobrzeska, Monika Maciejewska
(Auto)ewaluacja a siły społeczne – w poszukiwaniu wątków rozwojowych  
Małgorzata Orłowska
Współczesne antynomie – obywatelskość dla wybranych  
Monika Suska-Kuźmicka
Siła autorytetu w procesie wspierania rozwoju człowieka 
Adam Grabowski, Anna Czajkowska
Etyka, sprawczość i wspólnotowość a zaangażowanie w działalność wolontariatu  
Bożena Matyjas
Wolontariat studencki jako nowa forma wsparcia osób wielorako zagrożonych  
Justyna Cherchowska
Udział słuchaczy uniwersytetu trzeciego wieku w wolontariacie jako przykład rozbudzania sił społecznych  
Paulina Forma
Ekonomia społeczna w projektowaniu działań pomocowych wobec osób i grup zagrożonych 
Arkadiusz Durasiewicz
Wykluczenie finansowe i zagrożenia cyberprzestrzeni jako nowe sytuacje problemowe w życiu polskich rodzin
Iwona Staszkiewicz-Grabarczyk
Wybrane aspekty systemu prawnego wobec zjawiska bezdomności 
Bożena Chrostowska
Nieodkryty potencjał – dlaczego warto zatrudniać osoby z zespołem Aspergera? 

Fragment

Dylematy starości i starzenia się


Jednak w procesie starzenia się występują również kwestie sporne i trudne do rozwiązania problemy ludzkiej egzystencji, a to głównie z dającymi się zaobserwować w ciągu życia dwoma procesami biologicznymi i psychofizycznymi, a mianowicie: rozwoju – wzrostu i inwolucji – degradacji fizjologicznej. Dlatego też w poszczególnych etapach ludzkiego życia wyróżniamy kilka podstawowych etapów. Z grubsza biorąc jest to okres niemowlęctwa, dzieciństwa, młodości, dorosłości i starości. Są też wyróżniane w tych podziałach szczegółowe podetapy (Brzezińska, 2000). I tak w etapie starości z reguły widzi się starość podeszłą, starość właściwą, senioralną i matuzalną (Zych, 1999). Zwłaszcza ten ostatni etap życia ludzkiego jest rzadko podkreślany, ale obejmuje osoby bardzo stare (100 i więcej lat).

Dlatego też sam przedmiot dociekań badawczych klasycznej pedagogiki jako nauki uległ już rozszerzeniu: od pedagogiki dzieci i młodzieży poprzez pedagogikę dorosłych (andragogikę) do geragogiki rozumianej jako pedagogika starości i człowieka starego. Jest ona składnikiem gerontologii społecznej jako dziedziny interdyscyplinarnej, badającej przyczyny i skutki oraz profilaktykę procesu starzenia się człowieka i społeczeństwa (geriatria, polityka społeczna, demografia, dietetyka, rehabilitacja, prawo etc.).
Skupmy się jednak na istotnych kwestiach dotyczących psychospołecznych problemów procesu starzenia się człowieka i jego funkcjonowania – w aspektach indywidualnym i społecznym. Na początek także oto sformułowanie, nieco satyryczne: „Człowiek na starość przypomina emerytowanego aktora, który siedzi na widowni i smętnie patrzy, jak jego ulubione role gra kto inny” – zauważyła Magdalena Samozwaniec. Pedagożka Olga Czerniawska – relacjonując istniejące stereotypy starości – zauważa dobitnie, że starość (człowiek) zostaje szybko ­pozbawiona dorosłości (doświadczenia, mądrości) i zarazem łatwo cofnięta do dzieciństwa (1998, s. 45). Łatwo to dostrzec w szpitalach i domach opieki w „dziecięcych” zwrotach personelu („Wojtek”, „Stasiu”, „śniadanko”, „tableteczka” itp.).

Natomiast Tadeusz Pilch prezentuje racjonalnie ujętą regułę starości: „[...] starość to okres utraty autonomii, bezpieczeństwa, a nawet podstawowej funkcjonalności organizmu” (2013, s. 13). Doświadczamy jednak indywidualnych przejawów procesu starzenia się.

Rodzi się u geragoga natychmiast pytanie, w jakim stanie i za pomocą jakich strategii, form i metod można ten etap życia ludzkiego uczynić i zorganizować według modelu (wzorca) umożliwiającego dobrostan psychofizyczny jednostek i całych kohort demograficznych, a więc nie tylko dzieci i młodzieży czy osób w tzw. wieku produkcyjnym. Chodzi tutaj o realne warunki egzystencji w poczuciu bezpieczeństwa, że nasze życie jest godne, bez cierpień, osamotnienia, akceptowane przez bliskich i otoczenie, bez poczucia alienacji etc.
Trudno jednym słowem nakreślić tak pożądaną jakość życia (oczekiwaną) w starości, zarysować w szczegółach, a zwłaszcza osiągnąć. Stąd też sensowne jest pytanie o wiodące orientacje i styl życia, którymi kierują się seniorzy w tzw. jesieni życia. Jaka zatem jest i może być jakość życia?
Oto dwa przykłady ilustrujące dwie przeciwstawne orientacje i style życia w starości (biofilny i nekrofilny), które kreują same osoby starsze lub społeczności – zwłaszcza współczesne media – oraz dwie kwestie (dylematy stanowiące aktualne problemy w ich codziennym życiu, ewentualnie zagrożenia egzystencjalne tej grupy ludnościowej).

 

Published in Edukacja i pedagogika